၂၀၁၈
စက််တင်ဘာ
် ာ ၁၈
FFM သည်် မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ရှိ
ံ �ိ မြ�န််မာ့့�စစ်တပ်
်
်မှှ
ဦးးစီးး�ကျူးး��လွွန်ခဲ့့�သော�ာ
်
ရက််စက််ယုုတ်မာာ
် သည့််�
ရာာဇဝတ််မှုများ
ု �း�ကိုု� စာာရင်းး�ပြု�ုစုုလျျက်် ၄၄၄
မျျက််နှာာ�ပါါ အစီီအရင််ခံစာာကို
ံ
ု� ထုုတ််ဝေ�ခဲ့့�ပြီး�း�
ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာ၊ ကချျင််၊ ရှှမ်းး�နှှင့််� တခြား�း�လူူမျိုး�း��များ�း�
အပေါ်�် ကျူးး��လွွန်ခဲ့့�
် သည့််� ဂျီီ�နိုုဆို
� က်
�ု ၊် စစ််
ရာာဇဝတ််မှုနှ
ု ှင့််� လူူသားး�မျိုး�း��နွွယ်စု
် အ
ု ပေါ်�်
ကျူးး��လွွန်ခဲ့့�
် သည့််� ရာာဇဝတ််မှုများ
ု �း�အတွွက််
မြ�န််မာာလုံခြုံ�
ံ� �ံ ရေး�းတပ််ဖွဲဲ�များ�း�ကိုု� စုံံစမ်းး
� �စစ််ဆေး�း
ပြီး�း� တရား�းစွဲဲ�ဆိုုနို
� င်
ု� ရ
် န်် ICC (သို့့�)� နိုုင်
� ငံ
် တကာာ
ံ
ရာာဇဝတ််ခုံရုံးး
ံ� � �ကိုု� တော�ာင်းး�ဆိုုထား
� း�ပါါသည််။.
နိုုဝ
� င််ဘာာ ၁၃
အပြ�ည််ပြ�ည််ဆိုင်
�ု ရာာ
် တရား�းစီီရင််ပိုုင်
� ခွ
် င့်
ွ �မူ
ူ ရ
် အ
မြ�န််မာာရိုု�ဟင််ဂျာ�ာအဖွဲ့့�� အစည်းး� ယူူကေ�
(Burmese Rohingya Organization UK)
နှှင့််� လက််တင််အမေ�ရိိကန်် လူ့့�အခွွင့်အ
�် ရေး�းအဖွဲ့့��
များ�း�က ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာလူူမျိူး�း��များ�း�အပေါ်�်
မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ၏
ံ ရက််စက််ယုုတ်မာာ
် သည့််�
ရာာဇဝတ််မှုများ
ု �း�နှှင့််� ပတ််သက််၍ ရာာဇဝတ််မှုု
ဆိုုင်
� ရာာ
် စုံံစမ်းး
� �ဖော်�်�ထုုတ််ခြ�င်းး�ကိုု� အမှုုဖွွင့် �်
ဆော�ာင််ရွွက်ရ
် န်် အာာဂျျင််တီးး�နား�း တရား�းရုံးး� �သို့့� �
လျှော�ာ�က််တင််ခဲ့့�ကြ�သည််။ ထို့့� �နော�ာက််
တရား�းသူူကြီး�း�အဖွဲ့့�� သည်် စုံံစစ်
� ဆေး
် �းမှုုတစ်ခုုကို
်
ု�
စဆင််ခဲ့့�ပြီး�း� ၎င်းး�အမှုုသည်် အခုုအစီီရင််ခံံ
ရေး�းသားး�ချိိ�န််အထိိ ရှိိ�နေေဆဲဲဖြ�စ််သည််။.
၂၀၂၁
အာာဏာာသိိမ်းး�မှုုအပြီး�း� မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ရှိ
ံ �ိ သန်းး�
ဆယ််ပေါ�ါင်းး�များ�း�စွာာ�သော�ာ ပြ�ည််သူများ
ူ �း�
သည်် အာာဏာာသိိမ်းး�အုုပ််ချူူ�ပ််မှုကို
ု ု�
ဆန့် �ကျျင််
သည့််� အနေေဖြ�င့််� ဆန္ဓဓပြ�ပွဲဲ�များ�း�နှှင့််�
်
သပိိတ််များ�း�တွွင် ် ပါါဝင််ခဲ့့�ကြ�သည််။ အဆိုုပါ
� ါ
ဆန့် �ကျျင််
မှုကို
ု ု� နှိိ�မ်နင်းး
် �ရန််ကြိုး�း��ပမ်းး�ရာာတွွင် ်
်
အာာဏာာသိိမ်းး�အုုပ််စုသ
ု ည်် အာာဏာာသိိမ်းး�ခဲ့့�
သည့််� ပထမ တစ််နှ ှစ််အတွွင်းး� အရပ််သားး�
ပြ�ည််သူပေါ
ူ �ါင်းး� ၁၅၀၀ ကျော်�်��ကိုု�
သတ််ဖြ�တ််ခဲ့့�ပြီး�း�၊ အနည်းး�ဆုံးး�� ၁၂,၀၀၀ ကိုု�
ထိိန်းး�သိိမ်းး�ကာာ မရေ�တွွက်နို
် င်
ု� သော�ာ
်
ပြ�ည််သူများ
ူ �း�ကိုု� အစဖျော�ာ�က််၍ ၄၄၀,၀၀၀
ကျော်�်��ကိုု� အဓမ္မမနေေရပ််စွန့်
ွ �စေ�ခဲ့့�သည််
။
်
စက််တင်ဘာ
် ာ၆
နိုုင်
� ငံ
် တကာာရာာဇ
ံ
ဝတ််ခုံရုံးး
ံ� � � (ICC) သည်် ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာလူူမျိုး�း��များ�း�အားး� မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ံ
မှှ ဘင်္ဂဂလားး�ဒေ့့�ရှ််�သို့့� နယ််
နှင်
ှ ခြ�င်းး
် �အပေါ်�် တရား�းစီီရင််ပိုုင်
� ခွ
် င့်
ွ ရှိ
�် �ကြော
ိ ��ာင်းး� တွေ့�့� ရှိိ�ခဲ့့�
�
သည််။ စွဲဲ�ဆိုုသ
� ည့််� တရား�းလိုုရုံးး
� � �သည်် ရှေ့�့� ဆက်် မြ�န််မာာစစ်တပ်
်
်မှှ ကျူးး��လွွန်ခဲ့့�
်
သည့််� ရာာဇဝတ််မှုများ
ု �း�အပေါ်�် စုံံစမ်းး
� �ဖော်�်�ထုုတ််ခြ�င်းး�ကိုု� စတင််ခဲ့့�ပြီး�း� အခုု
အစီီရင််ခံစာာရေး�းသား
ံ
း�ချိိ�န််အထိိ ဆော�ာင််ရွွက်နေ
် ေဆဲဲဖြ�စ််ပါါသည််။
၂၀၁၉
နိုုဝ
� င််ဘာာ - ၁၁
ဂမ််ဘီယာာနို
ီ
င်
ု� ငံ
် ံ (Gambia)သည်် ဂျီီ�နိုုဆို
� က်
�ု ကွ
် န်
ွ ဗန့်
် �ရှှင်းး�ကိုု
�
်
ချိုး�း��ဖော�ာက််သည််ဟုုဆိုကာာ
�ု
နိုုင်
� ငံ
် တကာာတရား�းရုံးး
ံ
� � (ICJ)တွွင် ်
မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် အား
ံ း� တရား�းစွဲဲ�ဆိုုခဲ့့�
� သည််။ ထို့့� �နော�ာက်် ICJ သည်် ဥပဒေေ
ကြော��ာင်းး�အရ မဖြ�စ််မနေေ လိုုက်
� နာာ
် ရမည့််� ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာလူူမျိူး�း��များ�း�
အတွွက်် “ကာာကွွယ်ခြ�င်းး
် �ဆိုုင်
� ရာာကြား�
်
း�ဖြ�တ််စီမံ
ီ ံဆော�ာင််ရွွက်မှု
် ”ု များ�း�
ကိုု� ထုုတ််ပြ�န််ခဲ့့�သည််။ အဆိုုပါ
� ါအမှုုသည်် လက််ရှိ�ိ အစီီရင််ခံစာာကို
ံ
ု�
ရေး�းသားး�ချိိ�န််အထိိ ဆက််လက််ရှိ�နေ
ိ ေဆဲဲဖြ�စ််သည််။
၂၀၂၀
နိုုဝ
� င််ဘာာ ၉
NLD သည်် မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ၏
ံ ဒုုတိိယအကြီး�း�ဆုံးး�� ဒီီမိုုကရေ�စီ
�
ီ
ရွေး�း�ကော�ာက််ပွဲဲ�တွင်
ွ ် ထပ််မံံအရွေး�း�ခံံ အနိုုင်
� ရ
် ရှိိ�ခဲ့့�သည််။
ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာများ�း�သည့််� ရွေး�း�ကော�ာက််ပွဲဲ�ဖြ�စ််စဉ်၌ ပါါဝင််ပိုုင်
� ခွ
် င့်
ွ �ကို
် ု�
ထပ််မံံငြ�င်းး�ပယ််ခံခဲ့့�
ံ ရသည််။
ဖေ�ဖော်�်�ဝါါရီီ ၁
ရွေး�း�ကော�ာက််ပွဲဲ�ရလဒ််ကိုု� ငြ�င်းး�ပယ််ကာာ ဗိုု�လ်ချုု
် �ပ််မှူး�း ကြီး�း�မင်းး�အော�ာင််လှိုင်
ု� သ
် ည်် စစ််
အာာဏာာသိိမ်းး�မှုုကိုု� စတင််ခဲ့့�ပြီး�း� နိုုင်
� ငံ
် တော်�်�
ံ
အတိုုင်
� ပ
် င််ခံံ ဒေါ်�်အော�ာင််ဆန်းး�စုုကြ�ည််နှ ှင့််� တခြား�း�
ပုုဂ္ဂိုု��လ််များ�း�ကိုု� ထိိန်းး�သိိမ်းး�ကာာ နော�ာက််တနေ့့�တွင်
ွ ် မိိမိိကို���ယ်
� ကို
် ု� နိုုင်
� ငံ
် တော်�်�စီ
ံ
မံ
ီ ံအုုပ််ချူူ�ပ််ရေး�း
ကော�ာင််စီ၏
ီ အကြီး�း�အကဲဲဖြ�စ််ကြော��ာင်းး�ကြေ��ညာာခဲ့့�သည််။
ဧပြီ�ီ ၁၆
အာာဏာာသိိမ်းး�ချိိ�န််အတွွင်းး� ဖမ်းး�စီးး�မှုုကိုု� ရှော�ာ�င််တိိမ်းး�ခဲ့့�ကြ�သည့််� မြ�န််မာ့့�ရွေး�း �ကော�ာက််ခံလွှ
ံ တ်
ှ ်
တော်�်�အမတ််များ�း�အုုပ််စုုဖြ�စ််သော�ာ ပြ�ည််ထော�ာင််စုု လွှှတ်တော်�်�ကို
်
ယ်
ု� စား�းပြု
်
�ုကော်�်�မတီီ (CRPH)
သည်် တရား�းဝင််ရွေး�း �ကော�ာက််ခံံ အစိုးး��ရအဖြ�စ်် ဆော�ာင််ရွွက်ရ
် န်် မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် ၏
ံ အမျိုး�း��သားး�
ညီီညွွတ်ရေး�း
်
အစိုးး��ရ (NUG) ကိုု� ဖွဲ့့�� စည်းး�ခဲ့့�သည််။
ဇွွန််လ ၃ ရက််
NUG သည်် NVC လုုပ််ငန်းး�စဉ်ကိုု�
“ဖျျက််သိိမ်းး�”မည််ဖြ�စ််ကြော��ာင်းး� ကတိိပေး�း
ကြေ��ညာာခဲ့့�သည််။ “မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် တွ
ံ င်
ွ ် မွေး�း�ဖွား��း
ခြ�င်းး� (သို့့�)� မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် သား
ံ း�များ�း�၏ ကလေး�းများ�း�
အဖြ�စ်် မည််သည့််နေ
� ေရာာတွွင် ် မဆိုု� မွေး�း�ဖွား��း
ခြ�င်းး�”ကိုု� အခြေ�ေခံံ၍ နိုုင်
� ငံ
် သား
ံ း�ဖြ�စ််မှုကို
ု ု� သေ�ချာ�ာ
အော�ာင််ဆော�ာင််ရွွက်မည်
်
ဖြ် �စ််ကြော��ာင်းး�ကိုုလ
� ည်းး�
NUG မှှ ဆက််လက််ကတိိပေး�း ခဲ့့�သည််။
၂၀၂၂
ဇူူလိုင်
ု� ် ၁၇
မြ�န််မာာနိုင်
ု� ငံ
် တွ
ံ င်
ွ ကျူးး
် ��လွွန်ခဲ့့�သော�ာ
်
အစုုအပြုံ�ံ�လိုုက်
� ် ရက််စက််ယုုတ်မာာ
် သည့််�
ရာာဇဝတ််မှုများ
ု �း�ကိုု� ဖြေ�ေရှှင်းး�ရန်် တရား�းရုံးး� �တော်�်�သို့့� တရား�းစီီ
ရင််ပိုုင်
� ခွ
် င့်
ွ �်
�
အာာဏာာကိုု� အပ််နှ ှင်းး�လျျက်် နိုုင်
� ငံ
် တကာာရာာဇ
ံ
ဝတ််တရား�းရုံးး��ဆီီ NUG မှှ
ကြေ��ညာာချျက်် တစ််ရပ််ကိုု� တင််သွင်းး
ွ �ခဲ့့�သည််။
မတ််လ ၂၂
US အစိုးး��ရက Holocaust ဖြ�စ််ပြီး�း�ချိိ�န််မှှစ၍ ၈ ကြိ�ိမ််မြော��ာက််
ဂျီီ�နိုုဆ��ု
� က်
�ု ကို
် ု� အသိိအမှှတ််ပြု�ုခြ�င်းး�ဟုု သတ််မှှတ်လျျ
် က်် မြ�န််မာာ
စစ််တပ််သည်် ရိုု�ဟင််ဂျာ�ာလူူမျိူး�း��များ�း�အပေါ်�် ဂျီီ�နိုုဆို
� က်
�ု ကျူးး
် ��လွွန် ်
မှုုအတွွက်် တာာဝန််ရှိ�ကြော
ိ ��ာင်းး� ဆုံးး��ဖြ�တ််ခဲ့့�သည််။